Maddi ve manevi bütünlük: kısa sorular ve cevaplar
Bu cevaplar, Av. Ertuğrul Targal tarafından yazılan “Maddi ve manevi bütünlük: Anayasa Mahkemesi aşı, gebelik, şiddet ve cezaevi şikâyetlerinde ne zaman ihlal buluyor?” makalesinden derlenmiş ve Av. Ertuğrul Targal tarafından 23 Ekim 2026’da onaylanmıştır. Genel bilgidir; hukuki görüş değildir.
Anayasa'nın 17. maddesindeki fiziksel ve ruhsal bütünlük neleri kapsar?
Anayasa Mahkemesi işkence ve kötü muamele dışında kalan vücut bütünlüğü şikâyetlerini bu başlıkta toplar: zorunlu tıbbi müdahaleler, gebeliğin sonlandırılması, kolluğun yaptığı aramalar, şiddet ve tehdit şikâyetlerinin soruşturulması ve cezaevindeki sağlık talepleri.
Bu başlıkta başvuruların ne kadarında ihlal bulunuyor?
Bu başlıkta 211 kararda 221 şikâyet var. 61'inde ihlal bulundu, 58'i açıkça dayanaktan yoksun sayıldı, 37'sinde ihlal olmadığına karar verildi, 28'i başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez bulundu.
Kolluk iç beden muayenesi yapabilir mi?
Kanuna göre iç beden muayenesi ancak savcı ya da hâkim kararıyla ve yalnızca doktor ya da sağlık görevlisi tarafından yapılabiliyor. Havalimanında kolluk görevlilerinin elle arama yaptığı dosyada Genel Kurul bu güvencelere uyulmadığını belirterek kanunilik yönünden ihlal buldu.
Tehdit şikâyetimde savcılık tanıkları dinlemediyse ne olur?
Eski ilişkisinin kendisini tehdit ettiğini bildiren başvurucunun şikâyetinde savcılık bildirilen tanıkları dinlememiş ve telefon kayıtlarını incelememişti. Anayasa Mahkemesi ihlal buldu. Soruşturmaya derhâl başlanmalı, deliller kaybolmadan toplanmalıdır.
Cezaevinde sigara içilmeyen odaya geçme talebim reddedilirse ihlal olur mu?
Astım tanısıyla ilaç reçete edilen tutuklunun talebi, tek bir sigarasız oda bulunduğu gerekçesiyle reddedilmişti. Mahkeme, sigara içmeyen mahpuslar için alternatif çözüm üretildiğine dair yeterli açıklama yapılmadığını belirterek ihlal buldu.
Baz istasyonu sağlığımı etkiliyor diye Anayasa Mahkemesine başvursam sonuç alır mıyım?
Bir dosyada ölçümler mevzuattaki sınırların altında kalmıştı. Sağlığa doğrudan zararı gösteren kesin bilimsel veri bulunmadığından ihlal olmadığına karar verildi.