Haksız Tahrik İndirimi (TCK 29): kısa sorular ve cevaplar
Bu cevaplar, Av. Ertuğrul Targal tarafından yazılan “Haksız Tahrik İndirimi (TCK 29): Şartları, Ne Kadar İndirim Yapılır, Karşılıklı Kavga ve Yargıtay Ceza Genel Kurulu Ölçütleri” makalesinden derlenmiş ve Av. Ertuğrul Targal tarafından 23 Ekim 2026’da onaylanmıştır. Genel bilgidir; hukuki görüş değildir.
Hakaret edene karşılık olarak hakaret ettim, ceza alır mıyım?
Hakaret haksız bir fiile tepki olarak işlenirse ceza üçte birine kadar indirilebilir veya ceza vermekten vazgeçilebilir. Kasten yaralamaya tepki olarak işlenen hakarette ceza verilmez. Karşılıklı hakarette taraflardan her ikisi veya biri için ceza indirilebilir ya da verilmeyebilir (TCK m. 129).
Haksız tahrik iddiamı savunmada nasıl kurmalıyım?
İlk ifadeden itibaren tüm aşamalarda tutarlı anlat; sonradan eklenen tahrik iddiası inandırıcılığını yitirir. Karşı tarafın eylemini darp raporu, kamera kaydı, tanık ve mesajlarla göster. Haksız fiil ile suç arasındaki süreyi ve öfkenin neden sürdüğünü açıkla.
Her kötü söz haksız fiil sayılır mı, tahrik indirimi alabilir miyim?
Hayır. Hakaret kastı taşımayan söz haksız fiil sayılmaz. Ceza Genel Kurulu, köpek stili yüzüyorsun sözünü haksız fiil saymadı; sanık bir hafta sonra bıçakla yaralama yapmıştı (E. 2014/436, K. 2016/134, oyçokluğu). Sözün niteliği ve suçla zaman bağı değerlendirilir.
Haksız tahrikte hâlâ ağır ve hafif tahrik ayrımı var mı?
Hayır. 2005'ten beri ağır-hafif tahrik ayrımı yoktur. Mahkeme haksız fiilin ağırlığına ve sanığın iradesine etkisine göre kanundaki iki sınır arasında bir oran seçer ve bunu gerekçelendirir. Oluşa uymayan üst oranlar Yargıtay Ceza Genel Kurulunca bozulmaktadır.
Beni başka biri öfkelendirdi ama başkasına zarar verdim. Tahrik uygulanır mı?
Genelde uygulanmaz. Haksız fiil suçun mağdurundan gelmelidir. Ceza Genel Kurulu, sanığı öfkelendiren haksız fiiller başka kişilerden geldiğinde, sanığın yanında hareket eden ve ona haksızlık yapmamış maktul bakımından tahrik uygulamadı (E. 2013/441, K. 2014/123, oyçokluğu).
Mahkeme hükümde haksız tahriki hiç tartışmadı, ne yapabilirim?
Hükümde tartışılmamışsa bunu istinaf ve temyiz dilekçesinde göster. Ayrıca esas hakkındaki mütalaada tahrikten söz edilmemişse savunmada tahrik iddiasını ayrıca ileri sürmelisin. Sürelerin kaçmaması için kararın tebliğ tarihini takip etmek önemlidir.