Sanık Duruşmaya Katılmak Zorunda mıdır: kısa sorular ve cevaplar
Bu cevaplar, Av. Ertuğrul Targal tarafından yazılan “Sanık Duruşmaya Katılmak Zorunda mıdır?” makalesinden derlenmiş ve Av. Ertuğrul Targal tarafından 23 Ekim 2026’da onaylanmıştır. Genel bilgidir; hukuki görüş değildir.
Yokluğumda karar verildi, eski hâle getirme için ne kadar sürem var?
CMK m. 198 uyarınca bir haftalık süre, yoklukta verilen karar ve yapılan işlemler sana tebliğ edildiğinde başlar. Başvurunda yokluğuna ilişkin kanunî nedeni ve isteminin hangi karar veya işlemi kapsadığını açıklamalısın. Kendi talebinle bağışık tutulduysan bu yoldan yararlanamazsın.
Suçun alt sınırı beş yıl olunca sorgum başka mahkemede yapılabilir mi?
Hayır. Sanığa yüklenen suçun alt sınırı beş yıl veya daha fazla hapis ise mahkeme sorguyu başka bir mahkemeye talimat yazarak yaptıramaz. Sanığın görüntülü ve sesli bağlantıyla davaya bakan mahkemeye katılması CMK m. 196/4'te ayrıca düzenlenmiştir.
Sadece adli para cezası öngörülen suçta duruşmaya gelmezsem ne olur?
CMK m. 195 uyarınca yaptırım yalnız adli para cezası veya müsadere ise mahkeme sanık gelmeden duruşma yapabilir. Davetiyeye, sanık gelmese de duruşmanın yapılacağı uyarısı yazılmış olmalıdır. İki şart birlikte gerçekleşmezse bu yol kullanılamaz.
İstinaf duruşmasına gelmezsem cezam artabilir mi?
Bölge adliye mahkemesi, usulüne uygun çağrıya rağmen gelmeyen sanığın yokluğunda istinaf duruşmasını sürdürebilir. Ancak CMK m. 282 uyarınca ilk derece hükmündeki cezadan daha ağır bir ceza verilecekse mahkeme sanığın dinlenmesini şart koşar.
Sorgum yapılmadan sadece avukatım dinlenerek mahkûm edildim, bu hukuka uygun mu?
Hayır. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 17 Eylül 2019 tarihli kararında müdafiin hukukî savunmasının sanığın kişisel sorgusunun yerini tutmayacağını belirterek böyle bir mahkûmiyet hükmünü bozdu. Sorgusu yapılmadan mahkûmiyet hükmü kurulamaz.
Mazeretsiz duruşmaya gelmezsem delillerin toplanması durur mu?
Durmaz. Mahkeme, usulüne uygun çağrıya mazeretsiz gelmeyen ve henüz sorgulanmamış sanığın yokluğunda CMK m. 206 uyarınca delilleri ortaya koymaya devam edebilir. Sonraki celseye geldiğinde yokluğunda ortaya konulan deliller sana bildirilir ve savunma imkânı sağlanır.