Sendikal Tazminat: kısa sorular ve cevaplar
Bu cevaplar, Av. Ertuğrul Targal tarafından yazılan “Sendikal Tazminat: Sendika Üyeliği Nedeniyle İşten Çıkarma ve Anayasa Mahkemesi Kararları” makalesinden derlenmiş ve Av. Ertuğrul Targal tarafından 23 Ekim 2026’da onaylanmıştır. Genel bilgidir; hukuki görüş değildir.
Sendikaya üye olduğum için işten çıkarıldım, işe iade davası açarsam ne olur?
Feshin sendikal olduğu tespit edilirse işçinin başvurusu veya işverenin işe başlatması şartı aranmaksızın sendikal tazminata karar verilir. İşe başlatılmazsa ayrıca dört ila sekiz aylık işe başlatmama tazminatına hükmedilmez. Yani iki tazminat birlikte alınmaz.
Sendikal tazminat sadece işten çıkarılırsam mı istenir?
Hayır. İşçi, sendikaya üye olması veya olmaması ya da sendikal faaliyete katılması nedeniyle farklı işleme de tabi tutulamaz; işe alım da sendika üyeliği şartına bağlanamaz. Aykırılıkta bir yıllık ücret tutarından az olmamak üzere sendikal tazminata hükmedilir. Fesih dışındaki ayrımcılıkta güçlü bir emare göstermen yeterlidir.
Sendikal fesihte hangi olgular önemli sayılır?
Fesih tarihine yakın dönemde işyerindeki işçi sayısı, sendikalı ve sendikasız işçi sayısı ile üyelik tarihleri, üyelikten çekilenler, çıkarılan işçilerin kaçının sendikalı olduğu, yeni işçi alınıp alınmadığı ve toplu iş sözleşmesi sürecinin başlayıp başlamadığı aranır. Bu olguları belgelemelisin.
Sendikal tazminat davasında istatistik ve teftiş raporu önemli mi?
Evet. Anayasa Mahkemesi, bilirkişi raporundaki sendikalaşma istatistiklerinin ve iş müfettişi raporunun neden dikkate alınmadığı açıklanmadığında ihlal kararı verdi. Bu yüzden fesih öncesi ve sonrası işçi ve sendikalı sayısı, istifalar ve yeni işe alımlar için bilgi getirtilmesini ve gerekirse bilirkişi incelemesi yapılmasını talep etmelisin.
İkale sözleşmesi imzaladım, yine de sendikal tazminat davası açabilir miyim?
Anayasa Mahkemesi, greve katıldıktan sonra ikale sözleşmesiyle işten ayrılan başvurucunun sendikal tazminat davasının hak düşürücü süre gerekçesiyle reddedilmesinde mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine karar verdi (Ali Sağlam, 9.1.2024). Dava açmadan önce zorunlu arabuluculuk kurallarını da kontrol etmelisin.
Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda süre kaç gün?
Kesin karardan sonra otuz gün içinde başvurulur. Anayasa Mahkemesi sendikal tazminat taleplerinin reddine ilişkin başvuruları Anayasa'nın 51. maddesindeki sendika hakkı kapsamında inceliyor. Kararın gerekçesiz olması veya delillerin tartışılmaması bireysel başvuruda ihlal nedeni olabilir.