Terör Örgütü Propagandası (TMK 7/2) ve AİHM: kısa sorular ve cevaplar
Bu cevaplar, Av. Ertuğrul Targal tarafından yazılan “Terör Örgütü Propagandası (TMK 7/2) ve AİHM: Şiddete Tahrik Ölçütü” makalesinden derlenmiş ve Av. Ertuğrul Targal tarafından 23 Ekim 2026’da onaylanmıştır. Genel bilgidir; hukuki görüş değildir.
Facebook'ta fotoğraf paylaştım diye mahkûm olursam AİHM neye bakar?
AİHM paylaşımın içeriğine, yapıldığı bağlama ve zarar verme kapasitesine bakarak şiddete tahrik içerip içermediğini değerlendirir. Üçdağ kararında iç mahkeme paylaşımların neden şiddeti övme ve teşvik etme sayıldığını açıklamadığı için ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine karar verildi.
Cenazede slogan atan ya da paylaşım yapanlar için AİHM ne dedi?
Gül ve Diğerleri kararında AİHM, cenazede slogan atan ya da PKK'yı destekleyen paylaşımlar yapan dokuz başvurucu bakımından iç mahkemelerin şiddete, silahlı direnişe veya ayaklanmaya tahrik ya da nefret söylemi bulunup bulunmadığını gerekçelendirmediğini tespit etti (3.4.2025).
HAGB'nin beş yıllık denetim süresi ifade özgürlüğüne müdahale sayılır mı?
Evet. AİHM, mahkûmiyet ve beş yıllık denetim süresi öngören HAGB kararını, caydırıcı etkisi nedeniyle ifade özgürlüğüne müdahale sayar (Üçdağ, § 75). Hükmün ileride açıklanabilecek olması da başvuruyu engellemez.
AİHM bu davalarda tazminat verdi mi?
Verdi. Üçdağ kararında 5.000 avro, Gümüş kararında 2.600 avro manevi tazminata hükmedildi. Tazminat tutarı her davada ayrıca belirlenir.
HAGB düzenlemesi AİHM'e göre yeterli güvence sağlıyor muydu?
Durukan ve Birol kararında AİHM, CMK m. 231'in o tarihteki hâlinin HAGB uygulamasında takdir yetkisini sınırlayacak yeterli usul güvencesi içermediğini ve müdahalenin kanunla öngörülmüş sayılamayacağını kabul etti (3.10.2023, §§ 64-67).
AİHM'e göre iç mahkeme gerekçesinde neyi açıklamak zorunda?
Paylaşımın ya da sözlerin neden şiddete tahrik, yani şiddeti övme ve teşvik etme sayıldığını açıklamak zorundadır. Mahkeme değerlendirmeyi esas olarak iç mahkemenin gerekçesine göre yapar; gerekçe bu soruyu cevaplamıyorsa ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine karar verir (Üçdağ, §§ 83-88).