Teşhis İşlemi Nasıl Yapılır: kısa sorular ve cevaplar
Bu cevaplar, Av. Ertuğrul Targal tarafından yazılan “Teşhis İşlemi Nasıl Yapılır? Fotoğraftan Teşhis, Yüzleştirme ve Yargıtay'ın Bozma Gerekçeleri” makalesinden derlenmiş ve Av. Ertuğrul Targal tarafından 23 Ekim 2026’da onaylanmıştır. Genel bilgidir; hukuki görüş değildir.
Teşhis ile yüzleştirme aynı şey mi?
Hayır. Teşhiste amaç failin kimliğini belirlemektir ve teşhis eden kişi ile dizilimdeki kişilerin birbirini görmemesi gerekir. Yüzleştirmede ise birbiriyle çelişen anlatımların neden farklı olduğu araştırılır; kişiler bu nedenle karşı karşıya getirilebilir.
Teşhis yaparken birini seçmek zorunda mıyım?
Hayır. Polis, aranan failin gösterilen kişiler arasında bulunmayabileceğini açıkça söyler. Emin değilsen emin değilim, hiçbiri gördüğün kişiye benzemiyorsa burada değil diyebilirsin. Tutanağı imzalamadan önce ilk tarifinin veya tereddüdünün doğru yazıldığını kontrol et.
Teşhis sırasında avukatımın hazır bulunması zorunlu mu?
Salt teşhis işleminde müdafiin hazır bulunmasının zorunlu olup olmadığı tartışmalıdır. Yargıtay Ceza Genel Kurulu yalnız teşhis yapılan olayda zorunlu müdafilik hükümlerini doğrudan uygulamamıştır. Şüpheliye olay hakkında soru sorulup beyanı alınırsa müdafi yardımından yararlanma hakkı engellenemez.
Şüpheli çocuksa teşhisi kim yapar?
Şüpheli çocuksa teşhis işlemi kolluk tarafından değil, Cumhuriyet savcısı tarafından yapılır. Çocuk Koruma Kanunu'nun 15. maddesi, suça sürüklenen çocuk hakkındaki soruşturmanın Cumhuriyet savcısı tarafından bizzat yürütülmesini öngörür.
Hatalı teşhise nasıl itiraz ederim?
Yalnızca yanlış teşhis edildiğini söylemek yetmez. Savcı talimatını, tanığın şüpheliyi görmeden önceki eşkâl tarifini, dizilimdeki kişilerin benzerliğini, işlemin en az iki kez tekrarlanıp tekrarlanmadığını ve fotoğraf ve görüntü kayıtlarının dosyada olup olmadığını göster. Şüpheli veya müdafi itirazını ilk ifadede tutanağa geçirtir.
Teşhis hükmünden sonra istinaf ve temyiz için ne kadar süram var?
İstinaf ve temyiz süresi gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki haftadır (CMK m. 273/1, 291/1). Kesinleşen hükme karşı Anayasa Mahkemesine başvuru süresi 30 gündür.