Topuk Kanı Vermek İstemiyorum, Zorla Alınabilir mi: kısa sorular ve cevaplar
Bu cevaplar, Av. Ertuğrul Targal tarafından yazılan “Topuk Kanı Vermek İstemiyorum, Zorla Alınabilir mi? Mahkeme Kararı, Kolluk ve Velinin Yapabilecekleri” makalesinden derlenmiş ve Av. Ertuğrul Targal tarafından 23 Ekim 2026’da onaylanmıştır. Genel bilgidir; hukuki görüş değildir.
Bebeğim sağlıklıyken acil durumu bahane edip topuk kanı alınabilir mi?
Hayır. Rızanın alınamadığı, hayati tehlikenin bulunduğu acil durumlarda müdahale rızaya bağlı değildir. Sağlıklı bir bebekten taburcu olmadan alınan tarama örneği bu istisnaya girmez. Veli reddederse müdahale ancak mahkeme kararıyla yapılabilir.
Topuk kanını reddedersem sonraki sağlık hizmetlerinde bunun bedelini öder miyim?
Hayır. Hasta Hakları Yönetmeliğine göre ret, sonraki sağlık hizmetlerinde veli aleyhine kullanılamaz. Ret, Sağlık Bakanlığının Topuk Kanı Alımı Aydınlatma ve Red Formu ile kayda geçer. Formu imzalamak istemeyen veli için sağlık çalışanı formdaki ayrı bölümü doldurur.
Çocuk hâkiminin verdiği sağlık tedbirine kaç gün içinde itiraz edilir?
Çocuk hâkiminin tedbir kararına karşı iki hafta içinde itiraz edilir. Aile ya da asliye hukuk mahkemesinin ve kayyım atayan sulh hukuk mahkemesinin kararında ise kararda gösterilen kanun yolu ve süre esas alınır. Süreyi kaçırma.
Bebeğe kayyum atanması ne demek, velayet elimden gider mi?
Yasal temsilcinin menfaati ile çocuğun menfaati çatışırsa sulh hukuk mahkemesi temsil kayyımı atar. Kayyum yalnızca o iş için velinin yerine karar verir. Kanun reddi velayetin kaldırılması sebebi olarak saymaz; velayetin öteki alanları ana babada kalır.
Mahkeme kararına uymazsam tazyik hapsi verilir mi?
Tedbir kararının gereklerine aykırı davranan ana, baba ya da bakımdan sorumlu kişiye çocuk hâkimi 3 ila 10 gün tazyik hapsi verebilir. Bu karara da itiraz edilebilir (5395 sayılı Kanun m. 45/5).
Bakanlığın ret formunu imzalamak istemezsem ne olur?
Formu imzalamak istemeyen veli için hekim ve sağlık çalışanı formdaki ayrı bölümü doldurur. Bu, reddin kayda geçmesini sağlar. Mahkeme kararı yoksa hastane ya da aile hekimi, veli reddettiği hâlde kendi kararıyla topuk kanı alamaz.