Kısa cevap: Kripto borsası veya cüzdan hesabınızı başkasının kullanmasına izin vermek, ya da P2P USDT alım satımında hesabınıza dolandırıcılık kaynaklı para gelmesi, kendiliğinden suç sayılmaz; ancak paranın kaynağını bildiğiniz veya bilmeniz gerektiği yönündeki delillere bağlı olarak dolandırıcılığa iştirak veya aklama soruşturmasına dönüşebilir. 16 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanunla eklenen düzenlemede kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki hesabın kullanılmasını sağlayan bilgileri veya araçları vermekle sınırlı katkıda ceza yarı oranında indirilir (TCK m. 158/4); ayrıca bu hesaplar kırksekiz saate kadar askıya alınabilir (CMK m. 128/A).
Bu yazı kripto hesabını kullandıran veya P2P işlemleri sırasında hesabına şüpheli para gelen kişilerin hangi hukuki riskle karşılaşabileceğini, iyi niyetin nasıl savunulabileceğini, hangi kayıtları saklamanız gerektiğini ve hesabınız askıya alındığında neler yapabileceğinizi anlatır.
Bu yazıda
- TCK m. 158/4'teki kripto varlık hizmet sağlayıcısı ifadesi ne anlama geliyor?
- Hesabını kullandıranla P2P satıcısı arasındaki fark
- İyi niyet nasıl ortaya konur?
- Saklamanız gereken kayıtlar
- CMK m. 128/A: hesabın askıya alınması
- Aklama ve diğer riskler
- Adım adım ne yapmalısınız?
- Sık yapılan hatalar
- Sık sorulan sorular
TCK m. 158/4'teki kripto varlık hizmet sağlayıcısı ifadesi ne anlama geliyor?
Kısa cevap: Kanun, banka veya ödeme hizmeti sağlayıcısının yanında kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesabı da açıkça sayıyor; yani kripto hesabı artık bu düzenlemenin kapsamında anılıyor.
TCK m. 158/4'e göre dolandırıcılığa iştirakin, kendisine veya başkasına haksız bir menfaat sağlamak amacıyla banka veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları veya kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermek fiiliyle sınırlı olması hâlinde verilecek ceza yarı oranında indirilir. Dikkat edilmesi gereken üç unsur vardır:
- Haksız menfaat amacı: Hesabı kullandıran kişinin kendisine veya başkasına haksız menfaat sağlama amacı aranır.
- Zorunlu bilgi veya araç: Hesaba erişimi sağlayan bilgiler (kullanıcı adı, şifre, doğrulama kodu, cüzdan erişimi gibi) veya araçlar kastedilir.
- Fiille sınırlı olma: Para çekme, para dağıtma, mağdurla yazışma gibi başka eylemlere karışan kişi için bu indirimden söz etmek zorlaşır.
Bu hüküm yeni bir suç tanımlamıyor; dolandırıcılığa (TCK m. 157, 158) iştirak edenin cezasını belirli bir fiil bakımından indiriyor. İştirak kuralları ise genel hükümlerdedir: suçun işlenmesine yardım eden kişi yardım eden sıfatıyla sorumlu olur ve suçun işlenmesinde kullanılan araçları sağlamak yardım sayılabilir (TCK m. 39). Cezanın temelini oluşturan üç yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası, bilişim sistemlerinin veya bankaların ya da kredi kurumlarının araç olarak kullanıldığı hâllerde hapis cezasının alt sınırının dört yıldan az olamaması kuralıyla birlikte düşünülmelidir (TCK m. 158/1).
Hesabını kullandıranla P2P satıcısı arasındaki fark
Kısa cevap: Hesabı bilerek başkasının kullanımına bırakan kişi ile kendi adına, gerçek bir alım satım yaparken şüpheli para alan kişi hukuken farklı konumdadır; fark çoğunlukla bilgi ve amaçta toplanır.
Birinci grupta, hesabınızı bir kişiye "komisyon" karşılığı veya "bir iş için" kullandırdığınız durumlar yer alır. Burada hesap bilgilerini vermek, TCK m. 158/4'ün tarif ettiği fiile yaklaşır. İkinci grupta ise P2P platformunda ilan açıp USDT satan, karşı tarafın gönderdiği TL'yi alan ve kripto varlığı teslim eden kişi vardır. Bu kişi çoğu zaman kendi hesabını kullanır, bilgilerini kimseye vermez. Ancak alıcının ödediği para bir dolandırıcılık mağdurundan gelmişse, hesabınıza yatan tutar suça konu olmuş değer sayılabilir ve hesabınız şüphe altında kalabilir.
İkinci grupta suç işleme kastınız olmadığı sürece dolandırıcılığa iştirak söz konusu olmaz; fakat paranın kaynağını bildiğinizi gösteren işaretler varsa tablo değişir. Örneğin piyasa fiyatının belirgin biçimde üzerinde veya altında işlem yapmak, karşı tarafın üçüncü kişinin hesabından ödeme yapmasını istemek, ödeme geldikten sonra hızla başka hesaplara aktarmak veya "kimseye söyleme" türü taleplere uymak soruşturmada dikkate alınabilecek unsurlardır.
İyi niyet nasıl ortaya konur?
Kısa cevap: İyi niyeti iddia etmek yetmez; işlemin olağan ticari koşullarda, gerçek bir karşılıkla ve sizin kontrolünüzde yapıldığını gösteren kayıtlarla ortaya koyarsınız.
Ceza hukukunda sorumluluğun temeli kasttır; savcılık ve mahkeme, paranın suçtan geldiğini bildiğinizi veya bu ihtimale rağmen işlemi sürdürdüğünüzü delillerle araştırır. Bu nedenle savunmanızda şunlar öne çıkar:
- Hesabın sizin adınıza açıldığını ve işlem boyunca kontrolün sizde kaldığını göstermek.
- Karşı tarafın kim olduğunu bilmediğinizi, platform üzerinden eşleştiğinizi ve işlemin platform kuralları içinde yapıldığını belgelemek.
- Fiyatın piyasa koşullarına uygun olduğunu göstermek.
- Karşı taraf ödeme sorunu bildirdiğinde veya platform uyarı yaptığında hemen işlemi durdurduğunuzu ortaya koymak.
- Şüpheli bir durumu fark ettiğinizde bankanızı ve platformu bilgilendirmek.
Mağdurun zararını tamamen gidermek, hakkınızda kovuşturma başlamadan önceyse cezada indirim sağlayan etkin pişmanlık hükmünü gündeme getirebilir; kovuşturma başladıktan sonra da hüküm verilmeden önce gösterilirse indirim daha düşük bir oranda uygulanır (TCK m. 168). Bu yol, bir suç işlediğinizi kabul etmek anlamına gelebileceğinden, kullanmadan önce mutlaka avukatınızla görüşmelisiniz.
Saklamanız gereken kayıtlar
Kısa cevap: Platform hesabınızdaki işlem geçmişi, banka dekontları ve karşı tarafla yazışmalar, iyi niyet savunmanızın ana delilidir.
- Kripto borsası veya P2P platformundaki tüm alım satım kayıtlarının ekran görüntüleri ve dışa aktarılabilen işlem geçmişi.
- Bankanızdan gelen ve giden havale, EFT veya FAST dekontları ile hesap ekstreleri.
- Platform içi mesajlaşma ve harici yazışmalar (tarih ve saatiyle).
- Cüzdan adresleri, işlem numaraları ve blokzincir kayıtları.
- Kimlik doğrulama, hesap açılış ve ilan ayarlarınıza ilişkin kayıtlar.
- Varsa şüpheli durumda platforma yaptığınız bildirim ve destek yazışmaları.
Kayıtları silmeyin, düzenlemeyin; hesabınızı kapatmak yerine mevcut hâliyle saklayın. Silinen veya değiştirilen bilgi, sonradan sizin aleyhinize yorumlanabilir.
CMK m. 128/A: hesabın askıya alınması
Kısa cevap: Nitelikli dolandırıcılık veya banka ya da kredi kartlarının kötüye kullanılması gibi suçlarda makul şüphe varsa, banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı hesabı kırksekiz saate kadar askıya alabilir.
CMK m. 128/A'ya göre bu yetki; nitelikli hırsızlık, nitelikli dolandırıcılık (TCK m. 158/1, f ve l bentleri) ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK m. 245) suçlarında makul şüphe bulunması hâlinde kullanılır. Askıya alma işlemi ve hesap hareketleri derhâl Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir, hesap sahibine de bildirim yapılır. Hesap sahibi, işlemin kaldırılması için başsavcılığa başvurabilir ve savcı başvuru hakkında yirmidört saat içinde karar verir. Askıya alınan hesaptaki suça konu menfaate hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde savcının yazılı emriyle el konulabilir; hâkim onayı olmaksızın yapılan elkoyma yirmidört saat içinde hâkim onayına sunulur ve hâkim kararını kırksekiz saat içinde açıklamazsa elkoyma kendiliğinden kalkar. Elkonulan menfaatin mağdura ait olduğu anlaşılırsa soruşturma veya kovuşturma evresinde sahibine iade edilir.
Bunun yanında genel el koyma kuralı da geçerlidir: somut delillere dayanan kuvvetli şüphe varsa şüpheli veya sanığa ait banka hesaplarına el konulabilir (CMK m. 128). Dolandırıcılık bu hükmün kapsadığı suçlar arasında sayılmıştır.
Aklama ve diğer riskler
Kısa cevap: Paranın suçtan geldiğini bilerek hesabınızdan geçirir, kripto varlığa çevirir veya başkasına aktarırsanız, dolandırıcılığa iştirakten bağımsız olarak aklama suçu gündeme gelebilir.
Alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini, yurt dışına çıkaran veya bunların gayrimeşru kaynağını gizlemek ya da meşru yolla elde edildiği konusunda kanaat uyandırmak maksadıyla çeşitli işlemlere tâbi tutan kişi, üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve yirmibin güne kadar adlî para cezasıyla cezalandırılır (TCK m. 282/1). Suçun işlenmesine iştirak etmeksizin bu değeri, bu özelliğini bilerek satın alan, kabul eden, bulunduran veya kullanan kişi için iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası öngörülür (TCK m. 282/2). Kripto varlığa dönüştürme işlemi bu çerçevede soruşturma konusu yapılabilir; ancak her P2P işlemi aklama değildir, yeter ki kaynağı bilmeyin ve gizleme amacı taşımayın.
Ayrıca başkasına ait bir banka veya kredi kartını rıza olmaksızın kullanmak ya da kullandırmak ayrı bir suçtur (TCK m. 245/1); kendi hesabınıza bu yolla para gelmişse savcılık bunu da değerlendirebilir.
Adım adım ne yapmalısınız?
- Hesabınız askıya alındıysa gelen bildirimi saklayın ve bankanızdan veya platformdan gerekçeyi yazılı isteyin.
- Cumhuriyet başsavcılığına, askıya almanın kaldırılması için dilekçeyle başvurun; dilekçede işlemlerin gerçek ve tarafınızca yapıldığını belgelerle gösterin.
- Polis veya savcılıktan çağrı gelirse ifadeden önce bir avukata danışın. Müdafi seçme ve açıklamada bulunmama hakkınız vardır (CMK m. 147).
- Hesabı kullandıran kişiyle olan yazışmaları, ödemeleri ve vaatleri tarih sırasıyla kendiniz için özetleyin.
- Şüpheli bir ödeme aldığınızı fark ettiyseniz hemen bankanıza ve platforma bildirin; parayı başka yere aktarmayın.
- Kimlik, şifre ve doğrulama kodlarınızı kimseyle paylaşmayın, hesabınızı bir daha kimseye bırakmayın.
Sık yapılan hatalar
- "Ben sadece hesap bilgimi verdim" diyerek fiili önemsizleştirmek: bu fiil, düzenleme kapsamında cezalandırılabilir; indirim yalnızca cezayı azaltır.
- Askıya alınan hesabı kapatıp izleri silmek.
- Gelen parayı hemen başka hesaplara aktarmak.
- Karşı tarafın "o benim akrabam, kimlik bilgisini vermem" gibi açıklamalarına güvenmek.
- Platform dışındaki yazışma ve ödemelerle işlemi bölmek.
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmalısınız. Güncel hüküm metinlerini resmî kaynaklardan kontrol edin.
Kaynaklar
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatMetin/1.5.5237.pdf
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatMetin/1.5.5271.pdf
