Ticaret ve şirketler alanında “ticari işler ve ticari defterler” başlığı altında 16 kısa soru ve cevap. Her cevabın dayandığı kanun maddesi yanında gösterilir. Örnek sorular: Tacirin yaptığı her işlem ticari iş sayılır mı? Sözleşme bir taraf için ticari, diğeri için değilse hangi hükümler uygulanır? Tacir sözleşme olmadan yaptığı işin ücretini isteyebilir mi?
Ticari işler ve ticari defterler
Tacirin yaptığı her işlem ticari iş sayılır mı?
Tacirin borçlarının ticari olması asıldır. Gerçek kişi tacir, işlemi yaptığı anda işin işletmesiyle ilgili olmadığını diğer tarafa açıkça bildirmişse veya işin ticari sayılmasına durum elverişli değilse borç adi sayılır.
Sözleşme bir taraf için ticari, diğeri için değilse hangi hükümler uygulanır?
Taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, kanunda aksine hüküm bulunmadıkça diğeri için de ticari iş sayılır. Bu yüzden ticari hükümler ve ticari dava kuralları iki tarafa da gündeme gelebilir.
Tacir sözleşme olmadan yaptığı işin ücretini isteyebilir mi?
Tacir olan veya olmayan bir kişiye ticari işletmesiyle ilgili iş veya hizmet görmüş tacir uygun bir ücret isteyebilir. Verdiği avans ve yaptığı giderler için ödeme tarihinden itibaren faize de hak kazanır.
Fatura aldıktan sonra itiraz etmezsem ne olur?
Fatura alan kişi, aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde içeriğe itiraz etmezse faturanın içeriğini kabul etmiş sayılır. Faturada yanlışlık varsa bu süre içinde yazılı itiraz edip ispatı kolaylaştırmak gerekir.
Teyit mektubuna cevap vermezsem ne olur?
Telefonla, e-postayla veya sözlü kurulan sözleşmenin içeriğini doğrulayan yazıyı alan kişi, sekiz gün içinde itiraz etmezse teyit mektubunun sözleşmeye veya açıklamalara uygun olduğunu kabul etmiş sayılır.
Tacir olarak yüksek sözleşme cezasının indirilmesini isteyebilir miyim?
Tacir sıfatını taşıyan borçlu, Borçlar Kanunundaki ilgili hâllerde aşırı ücret veya aşırı ceza kararlaştırıldığı iddiasıyla ücretin ya da sözleşme cezasının indirilmesini mahkemeden isteyemez. Sözleşmeyi imzalamadan önce cezayı dikkatle oku.
Tacirler arası satışta ayıp ne zaman bildirilmeli?
Ayıp teslimde açıkça belliyse alıcı iki gün içinde satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde inceletmeli ve ayıp çıkarsa bu süre içinde bildirmelidir. İhbarı ispatlanabilir biçimde yap.
Tacirler arası satışta alıcı malı almazsa satıcı ne yapabilir?
Alıcı mütemerrit olursa satıcı, malın satışına izin verilmesini mahkemeden isteyebilir. Mahkeme satışın açık artırma veya yetkilendirilen kişi aracılığıyla yapılmasına karar verir; masraflar düşüldükten sonra kalan para alıcı adına bankaya bırakılır.
Ticari davalara hangi mahkeme bakar?
Aksine hüküm yoksa dava konusu şeyin değerine bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisidir.
Ticari alacak davası açmadan önce arabulucuya gitmek zorunlu mu?
Ticaret Kanununda ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Arabulucu başvuruyu altı hafta içinde sonuçlandırır.
Ticari borçta faiz oranı serbestçe belirlenebilir mi?
Ticari işlerde faiz oranı serbestçe belirlenir. Faizin anaparaya eklenerek tekrar faiz yürütülmesi şartı yalnızca cari hesaplarda ve her iki taraf bakımından ticari iş sayılan ödünç sözleşmelerinde geçerlidir; tüketicinin korunmasına ilişkin hükümler saklıdır.
Ticari borcun faizi ne zaman işlemeye başlar?
Aksine sözleşme yoksa ticari bir borcun faizi, vadenin bitiminden ve belli bir vade yoksa ihtar gününden itibaren işlemeye başlar. Faiz oranı konusunda ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
Ticari işte birlikte borçlananlar müteselsil sorumlu mu?
İki veya daha fazla kişi, içlerinden yalnız biri veya hepsi için ticari iş niteliğindeki bir iş dolayısıyla birlikte borç altına girerse, kanunda veya sözleşmede aksi yoksa müteselsilen sorumlu olurlar. Kefile temerrüt faizi ancak ihbardan sonra yürütülebilir.
Ticari defterlerimi ne kadar süre saklamalıyım?
Tacir ticari defterlerini, envanterleri, finansal tabloları, alınan ticari mektupları ve gönderilen mektupların suretlerini ve kayıtların dayandığı belgeleri on yıl saklamakla yükümlüdür. Süre, son kaydın yapıldığı takvim yılının bitişiyle başlar.
Mahkeme ticari defterlerimi isteyebilir mi?
Mahkeme ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya talep üzerine karar verebilir. Defterlerin delil olabilmesi için eksiksiz ve usulüne uygun tutulması, açılış ve kapanış onaylarının yaptırılması ve kayıtların birbirini doğrulaması şarttır.
Şirkete tebligat kime yapılır?
Tüzel kişilere tebligat salahiyetli mümessillerine yapılır; birden fazlaysa yalnız birine yapılması yeterlidir. Bir ticarethanenin muamelelerinden doğan ihtilaflarda ticari mümessile yapılan tebliğ geçerlidir. Mümessil yoksa iş yerindeki memur veya müstahdeme de yapılabilir.
Bu konuda sık sorulanlar
Ticari davalarda arabuluculuk süresi ne kadardır?
Arabulucu başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir. Süre bittiğinde arabulucu anlaşma veya anlaşamama tutanağını düzenler. Ayrıntılı yazı
Tacirin yaptığı her işlem ticari iş sayılır mı?
Tacirin borçlarının ticari olması asıldır. Gerçek kişi tacir, işlemi yaptığı anda işin işletmesiyle ilgili olmadığını diğer tarafa açıkça bildirmişse veya işin ticari sayılmasına durum elverişli değilse borç adi sayılır. Ayrıntılı yazı
Şimdi ne yapabilirsin?
- Olayına uyan soruyu bul ve cevabın dayandığı maddeyi resmî metinden oku.
- Tarihleri, belgeleri ve tebligatları not et; süreler olay tarihine göre değişir.
- Dosyana özel sonuç için ilgili alanda çalışan bir avukatla görüş.
Neye dikkat etmelisin?
- Türkiye hukuku kapsamında genel bilgilendirme içerir; dosyanın tarihleri ve özel koşulları sonucu değiştirebilir.
- Cevaplar kanun metninin genel kuralını anlatır. Süreleri ve istisnaları resmî metinden ve olay tarihine göre ayrıca kontrol et.
Ne zaman avukatla görüşmelisin?
Karar veya tebligat aldıysan, bir belge imzalayacaksan ya da hangi yolun uygulanacağını ayıramıyorsan ilgili alanda avukatla görüş.
İşini kolaylaştıracak araçlar
Dayanaklar ve resmî kaynaklar
- 7201 sayılı Tebligat KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.12 ve 13
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.222
- 6102 sayılı Türk Ticaret KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.19 · m.20 · m.21 · m.22 · m.23 · m.5 · m.5/A · m.8 · m.9 ve 10 · m.7 · m.82
İlgili konular
- Faturaya itiraz etmezsem bütün işi kabul etmiş mi olurum?
- Ticari alacağım için doğrudan dava açabilir miyim?
- Ticaret ve şirketler: uygulama, belgeler ve ayrıntılı sorular
Genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Yayın ilkeleri