İcra ve borçlar alanında “ihtiyati haciz” başlığı altında 11 kısa soru ve cevap. Her cevabın dayandığı kanun maddesi yanında gösterilir. Örnek sorular: İhtiyati haciz hangi hâllerde istenebilir? İhtiyati haciz kararını kim verir ve teminat gerekir mi? İhtiyati haciz kararını kaç gün içinde infaz ettirmeliyim?
İhtiyati haciz
İhtiyati haciz hangi hâllerde istenebilir?
Rehinle güvence altında olmayan ve vadesi gelmiş para borcunun alacaklısı, borçlunun malları ile alacak ve haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçta ancak borçlunun yerleşim yeri yoksa veya mal kaçırmaya ya da kaçmaya hazırlanıyorsa ihtiyati haciz istenebilir.
İhtiyati haciz kararını kim verir ve teminat gerekir mi?
İhtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme karar verir. İhtiyati haciz isteyen alacaklı haksız çıkarsa borçlunun ve üçüncü kişinin zararından sorumludur ve teminat vermelidir. Alacak ilama dayanıyorsa teminat aranmaz.
İhtiyati haciz kararını kaç gün içinde infaz ettirmeliyim?
Alacaklı, ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde kararı veren mahkemenin yargı çevresindeki icra dairesinden kararın infazını istemek zorundadır. Aksi hâlde ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalkar.
İhtiyati haciz konulduktan sonra alacaklının takibe geçmesi için süre var mı?
Dava açılmadan veya takibe başlanmadan ihtiyati haciz yaptıran alacaklı, haczin uygulanmasından veya haciz tutanağının tebliğinden itibaren yedi gün içinde takip talebinde bulunmak veya dava açmak zorundadır. Aksi hâlde ihtiyati haciz hükümsüz kalır.
İhtiyati haciz kararına itiraz etmek için ne kadar süre var?
Kendin dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı itiraz edebilirsin. Süre yedi gündür: haciz huzurunda yapılmışsa haczin uygulandığı tarihten, değilse haciz tutanağının sana tebliği tarihinden başlar. İtirazı kararı veren mahkemeye belgeleriyle sunmalısın.
İhtiyati haczi kaldırtmak için ne yapabilirim?
Borçlu, para veya mahkemece kabul edilecek rehin ya da esham veya tahvilat depo ederek, yahut taşınmaz rehni veya muteber bir banka kefaleti göstererek ihtiyati haczin kaldırılmasını mahkemeden isteyebilir. Takibe başlandıktan sonra bu yetki icra mahkemesine geçer.
İhtiyati haciz konulan malım elimde kalabilir mi?
Haczedilen mallar, istendiği zaman para veya ayın olarak verilmek ve bunu sağlamak için malların kıymetleri depo edilmek ya da kabul edilecek esham, tahvilat, rehin veya muteber banka kefaleti gösterilmek şartıyla, taahhüt senedi alınarak borçluda bırakılabilir. İstenecek teminat borç ve masraf tutarını geçemez.
İhtiyati haciz talebim reddedilirse ne yapabilirim?
İhtiyati haciz talebinin reddi kararı gerekçeli olarak verilir ve bu karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Yüzüne karşı aleyhinde ihtiyati haciz kararı verilen taraf da istinaf yoluna gidebilir. Bölge adliye mahkemesi başvuruları öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir.
İhtiyati haciz yaptırdım, başka alacaklı da haciz koyarsa ne olur?
İhtiyati haczedilen mallar kesin hacze dönüşmeden önce başka alacaklı tarafından haczedilirse ihtiyati haciz sahibi bu hacze kendiliğinden ve geçici olarak iştirak eder. İhtiyati haciz diğer rüçhan hakkını vermez; ihtiyati haciz masrafları satış tutarından alınır.
İhtiyati haciz tutanağı bana ne zaman tebliğ edilir?
Haczi yapan memur tutanak düzenler ve derhal icra dairesine verir. İcra dairesi tutanağın birer suretini üç gün içinde haciz sırasında hazır bulunmayan alacaklıya, borçluya ve gerekirse üçüncü şahsa tebliğ eder. Tebliğ tarihi, itiraz süresi bakımından önemlidir.
Benim borcum olmayan bir işlem yüzünden malım ihtiyaten haczedilirse üçüncü kişi olarak itiraz edebilir miyim?
Menfaati ihlal edilen üçüncü kişiler, ihtiyati haczi öğrendikleri tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyati haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir. İtiraz eden dilekçesine dayandığı bütün belgeleri bağlamak zorundadır.
Bu konuda sık sorulanlar
Ödeme emri gelmeden araca haciz konabilir mi?
Olağan takipte önce ödeme emri tebliğ edilir. Ancak alacaklı mahkemeden ihtiyati haciz kararı alırsa, vadesi gelmiş ve rehinle güvence altına alınmamış bir para borcu için borçlunun taşınır mallarına, dolayısıyla aracına, ödeme emri beklenmeden ihtiyaten haciz konabilir. Ayrıntılı yazı
Ödeme emri gelmeden maaşıma haciz konabilir mi?
Olağan takipte hayır; maaş haczi için önce ödeme emrinin tebliğ edilmesi ve itiraz süresinin geçmesi gerekir. İstisna ihtiyati hacizdir: alacaklı mahkemeden ihtiyati haciz kararı alırsa, takip kesinleşmeden de alacak ve haklarınız ihtiyaten haczedilebilir. Ayrıntılı yazı
Şimdi ne yapabilirsin?
- Olayına uyan soruyu bul ve cevabın dayandığı maddeyi resmî metinden oku.
- Tarihleri, belgeleri ve tebligatları not et; süreler olay tarihine göre değişir.
- Dosyana özel sonuç için ilgili alanda çalışan bir avukatla görüş.
Neye dikkat etmelisin?
- Türkiye hukuku kapsamında genel bilgilendirme içerir; dosyanın tarihleri ve özel koşulları sonucu değiştirebilir.
- Cevaplar kanun metninin genel kuralını anlatır. Süreleri ve istisnaları resmî metinden ve olay tarihine göre ayrıca kontrol et.
Ne zaman avukatla görüşmelisin?
Karar veya tebligat aldıysan, bir belge imzalayacaksan ya da hangi yolun uygulanacağını ayıramıyorsan ilgili alanda avukatla görüş.
İşini kolaylaştıracak araçlar
Dayanaklar ve resmî kaynaklar
- 2004 sayılı İcra ve İflas KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.257 · m.258 ve 259 · m.261 · m.264 · m.265 · m.266 · m.263 · m.258 · m.268 · m.262 ve 265
İlgili konular
- Haciz işlemi ve ihtiyati haciz · İcra ve borçlar: kısa cevaplar ve dayanakları
- İcra ödeme emri veya haciz bildirimi geldiğinde ne yapabilirim?
- İlamsız takip ile ilamlı takip arasındaki fark nedir?
Genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Yayın ilkeleri