Miras alanında “mirasın paylaşılması” başlığı altında 16 kısa soru ve cevap. Her cevabın dayandığı kanun maddesi yanında gösterilir. Örnek sorular: Paylaşmayı her zaman isteyebilir miyim? Hâkim paylaşmayı ertelemeye karar verebilir mi? Paylaşma sözleşmesi sözlü yapılırsa geçerli olur mu?
Mirasın paylaşılması
Paylaşmayı her zaman isteyebilir miyim?
Mirasçılardan her biri, sözleşme veya kanun gereğince ortaklığı sürdürmekle yükümlü olmadıkça her zaman mirasın paylaşılmasını isteyebilir. Belirli malların aynen, olanak yoksa satış yoluyla paylaştırılması da sulh mahkemesinden istenebilir.
Hâkim paylaşmayı ertelemeye karar verebilir mi?
Paylaşmanın derhâl yapılması paylaşım konusu malın veya terekenin değerini önemli ölçüde azaltacaksa sulh hâkimi, mirasçılardan birinin istemi üzerine bu malın veya terekenin paylaşılmasının ertelenmesine karar verebilir.
Paylaşma sözleşmesi sözlü yapılırsa geçerli olur mu?
Paylaşma sözleşmesinin geçerliliği yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır. Sözleşmede tereke mallarının elbirliği mülkiyetinin miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesi de kabul edilebilir.
Mirasçılar paylaşmayı kendi aralarında serbestçe yapabilir mi?
Aksine düzenleme olmadıkça mirasçılar, paylaşmanın nasıl yapılacağını serbestçe kararlaştırır. Tereke mallarına zilyet olan veya mirasbırakana borçlu bulunan mirasçılar paylaşma sırasında bu konuda eksiksiz bilgi vermekle yükümlüdür.
Elbirliği mülkiyetini paylı mülkiyete çevirmek için ne yapılır?
Bir mirasçı elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesini isterse sulh hâkimi diğer mirasçılara belirleyeceği süre içinde itirazlarını bildirmeleri için çağrı yapar. Elbirliğinin sürmesini haklı kılan itiraz yoksa dönüşüme karar verilir.
Bölünemeyen mal için mirasçılar anlaşamazsa ne olur?
Değerinde önemli azalma olmadan bölünemeyen tereke malı bütün olarak mirasçılardan birine özgülenir. Mirasçılar anlaşamazsa mal satılır ve bedeli bölüştürülür. Bir mirasçı isterse satış artırma yoluyla yapılır.
Paylar nasıl oluşturulur, kura ne zaman çekilir?
Mirasçılar tereke mallarından mirasçı veya ortak kök sayısınca pay oluşturur. Anlaşma olmazsa her mirasçı payların sulh mahkemesince oluşturulmasını isteyebilir. Özgüleme anlaşmayla, buna olanak yoksa kura çekilerek yapılır.
Paylaşmada taşınmaz hangi değerden hesaplanır?
Taşınmazlar paylaşmanın yapıldığı zamandaki gerçek değerleri esas alınarak mirasçılara özgülenir. Tarımsal taşınmazlar gelir değerine, diğer taşınmazlar sürüm değerine göre özgülenir; değer konusunda anlaşılamazsa sulh hâkimi belirler.
Anı değeri taşıyan aile eşyası satılabilir mi?
Aile belgeleri ile aile için özel anı değeri olan eşya, mirasçılardan birinin karşı çıkması hâlinde satılamaz. Mirasçılar anlaşamazsa sulh hâkimi eşyanın mirasçılardan birine özgülenmesine veya satılmasına karar verir.
Sağ kalan eş aile konutunda mülkiyet yerine oturma hakkı isteyebilir mi?
Sağ kalan eş aile konutu ve ev eşyası üzerinde miras hakkına mahsuben mülkiyet isteyebilir. Haklı sebepler varsa sağ kalan eşin veya diğer yasal mirasçılardan birinin istemi üzerine mülkiyet yerine intifa veya oturma hakkı tanınmasına da karar verilebilir.
Mirasbırakan paylaşmanın nasıl yapılacağını belirleyebilir mi?
Mirasbırakan ölüme bağlı tasarrufuyla paylaşmanın nasıl yapılacağı ve payların nasıl oluşturulacağı hakkında kurallar koyabilir. Bu kurallar, kastedilmemiş bir eşitsizlik hâlinde payların denkleştirilmesi olanağı saklı kalmak kaydıyla mirasçılar için bağlayıcıdır.
Paylaşmada mirasçılar eşit hakka mı sahiptir, birbirine bilgi vermek zorunda mı?
Kanunda aksine hüküm yoksa mirasçılar paylaşmada terekenin bütün malları üzerinde eşit hakka sahiptir. Mirasbırakanla aralarındaki ilişkiler hakkında paylaşmanın eşitliğe ve adalete uygun olması için gerekli bütün bilgileri birbirlerine vermekle yükümlüdür.
Taşınmazları bir mirasçıya verip fark ödemek mümkün mü?
Mirasçılardan birinin istemi üzerine hâkim, olanak varsa taşınmazlardan her birinin tamamının bir mirasçıya verilmesi suretiyle paylaştırmayı yapar. Mirasçılara verilen taşınmazların değerleri arasındaki fark para ödenmesi yoluyla giderilerek paylar arasında denkleştirme sağlanır.
Paylaşma tamamlandıktan sonra pay olarak aldığım maldaki eksikliklerden kim sorumlu olur?
Paylaşmanın tamamlanmasından sonra mirasçılar paylarına düşen mallar için birbirlerine karşı satım hükümlerine göre sorumludur. Alacakların varlığını da birbirlerine karşı üstlenirler; bu dava paylaşma tarihinden başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Paylaşma sözleşmesi geçersiz çıkarsa hangi hükümler uygulanır?
Borçlar Kanununun geçersizliğe ilişkin genel hükümleri paylaşma sözleşmeleri hakkında da uygulanır. Bu nedenle irade sakatlığı veya şekil eksikliği gibi sebepler paylaşma sözleşmesine karşı ileri sürülebilir.
Miras ortaklığı devam ederken payımı üçüncü kişiye devretmek için hangi şekil gerekir?
Bir mirasçının üçüncü kişiyle yapacağı miras payı devri sözleşmesinin geçerliliği noterlikçe düzenlenmesine bağlıdır. Sözleşme alıcıya paylaşmaya katılma yetkisi vermez; sadece paylaşma sonunda payın kendisine verilmesini isteme hakkı sağlar.
Bu konuda sık sorulanlar
Miras evinde annem oturuyorsa ondan ecrimisil istenebilir mi?
Hukuken aynı kurallar geçerlidir; sağ kalan eş de mirasçıdır ve ondan ancak yararlanma isteği bildirildikten sonraki dönem için ecrimisil istenebilir. Ayrıca sağ kalan eş, paylaşmada birlikte yaşadıkları konut üzerinde mülkiyet veya haklı sebeple intifa ya da oturma hakkı tanınmasını isteyebilir. Ayrıntılı yazı
Miras kalan evde ortaklığın giderilmesini kim isteyebilir?
Her mirasçı isteyebilir. Sözleşme veya kanun gereği ortaklığı sürdürmekle yükümlü olmadıkça mirasçılardan her biri, her zaman mirasın paylaşılmasını isteyebilir. Payın küçük olması bu hakkı ortadan kaldırmaz. Ayrıntılı yazı
Şimdi ne yapabilirsin?
- Olayına uyan soruyu bul ve cevabın dayandığı maddeyi resmî metinden oku.
- Tarihleri, belgeleri ve tebligatları not et; süreler olay tarihine göre değişir.
- Dosyana özel sonuç için ilgili alanda çalışan bir avukatla görüş.
Neye dikkat etmelisin?
- Türkiye hukuku kapsamında genel bilgilendirme içerir; dosyanın tarihleri ve özel koşulları sonucu değiştirebilir.
- Cevaplar kanun metninin genel kuralını anlatır. Süreleri ve istisnaları resmî metinden ve olay tarihine göre ayrıca kontrol et.
Ne zaman avukatla görüşmelisin?
Karar veya tebligat aldıysan, bir belge imzalayacaksan ya da hangi yolun uygulanacağını ayıramıyorsan ilgili alanda avukatla görüş.
İşini kolaylaştıracak araçlar
Dayanaklar ve resmî kaynaklar
- 4721 sayılı Türk Medeni KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.642 · m.676 · m.646 · m.644 · m.651 · m.650 · m.657 ve 658 · m.653 · m.652 · m.647 · m.649 · m.679 · m.680 · m.677
İlgili konular
- Miras paylaşım sözleşmesi sözlü yapılabilir mi?
- Miras payımı başka birine devredebilir miyim?
- Miras: uygulama, belgeler ve ayrıntılı sorular
Genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Yayın ilkeleri