Miras alanında “tenkis davası” başlığı altında 20 kısa soru ve cevap. Her cevabın dayandığı kanun maddesi yanında gösterilir. Örnek sorular: Tenkis davası nedir? Tenkis davasını kimler açabilir? Tenkis davası için ne kadar süre var?
Tenkis davası
Tenkis davası nedir?
Saklı paylarının karşılığını alamayan mirasçıların, mirasbırakanın tasarruf edebileceği kısmı aşan tasarrufların azaltılmasını istediği davadır. Dava, mirasbırakanın yerleşim yeri mahkemesinde açılır.
Tenkis davasını kimler açabilir?
Saklı paylarının karşılığını alamayan mirasçılar açabilir. Ayrıca saklı payı zedelenen mirasçının iflası hâlinde iflas idaresi veya ellerinde ödemeden aciz belgesi bulunan alacaklılar da koşulları varsa tenkis davası açabilir.
Tenkis davası için ne kadar süre var?
Dava hakkı, saklı payın zedelendiğini öğrendiğin tarihten başlayarak bir yıl ve her hâlde vasiyetnamelerde açılma tarihinin, diğer tasarruflarda mirasın açılması tarihinin üzerinden on yıl geçmekle düşer. Süreleri kaçırma.
Tenkis iddiası süre geçtikten sonra da ileri sürülebilir mi?
Tenkis iddiası, def'i yoluyla her zaman ileri sürülebilir. Yani sana karşı mal talebi veya dava açılırsa saklı payını savunma olarak öne sürebilirsin; dava açma süresi geçmiş olsa bile.
Tenkis süresi bir yıl ne zaman başlar?
Süre, mirasçıların saklı paylarının zedelendiğini öğrendikleri tarihten başlar. Bir tasarrufun iptali önceki tasarrufun yürürlüğe girmesini sağlıyorsa, süreler iptal kararının kesinleştiği tarihte işlemeye başlar.
Çocuğuma sağlığımda verdiğim ev tenkis edilebilir mi?
Mirasbırakanın geri verilmemek kaydıyla altsoyuna malvarlığı devri veya borçtan kurtarma yoluyla yaptığı kazandırmalar ölüme bağlı tasarruflar gibi tenkise tâbidir.
Ölmeden önceki bir yıl içinde yapılan bağışlar tenkise tabi mi?
Mirasbırakanın ölümünden önceki bir yıl içinde âdet üzere verilen hediyeler dışında yaptığı bağışlamalar tenkise tâbidir. Âdet üzere verilen hediyeler ise tenkis kapsamı dışındadır.
Tenkis önce hangi kazandırmalardan yapılır?
Tenkis, saklı pay tamamlanıncaya kadar önce ölüme bağlı tasarruflardan yapılır. Bunlar yetmezse en yeni tarihli sağlararası kazandırmadan en eskisine doğru geriye gidilir. Kamu tüzel kişileri ile kamuya yararlı dernek ve vakıflara yapılanlar en son sırada tenkis edilir.
Birden fazla vasiyet tenkis edilirse hepsi eşit mi azaltılır?
Mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu anlaşılmadıkça tenkis, mirasçı atanması veya diğer ölüme bağlı tasarrufla elde edilen kazandırmaların tamamında orantılı olarak yapılır.
Bölünemeyen bir ev vasiyet edilmişse tenkis nasıl yapılır?
Değerinde azalma olmadan bölünemeyen belirli mal vasiyeti tenkise tâbi olursa vasiyet alacaklısı, ya tenkisi gereken kısmın değerini ödeyerek malın verilmesini ya da tasarruf edilebilir kısmın değerini karşılayan parayı isteyebilir.
Tenkise tabi kazandırmayı alan kişi malı iade etmek zorunda mı?
Kazandırmayı iyiniyetle alan kişi, yalnızca mirasın geçmesi anında elinde kalanı geri verir. İyiniyetli değilse iyiniyetli olmayan zilyedin geri verme borcuna ilişkin hükümlere göre sorumlu olur.
Tenkis ile ölüme bağlı tasarrufun iptali aynı dava mıdır?
Hayır. İptal davası ehliyet, irade sakatlığı, hukuka aykırılık veya şekil sakatlığı gibi sebeplere dayanır; tenkis davası ise saklı payın zedelenmesine dayanır. Süreler ve sonuçları da farklıdır.
Mirasbırakanın yasal payları belirleyen vasiyet maddesi tenkise tabi mi?
Yasal mirasçıların paylarına ilişkin olarak tasarrufta yer alan kurallar, mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça sadece paylaştırma kuralları sayılır; bu nedenle tenkis sorunu doğurmaz.
Miras sözleşmesiyle elde ettiğim mal tenkis edilirse verdiğim karşılık ne olur?
Miras sözleşmesiyle elde ettiği kazandırma tenkise tâbi tutulan kimse, bu kazandırma için mirasbırakana verdiği karşılığın tenkis oranında geri verilmesini isteyebilir.
Tenkis davasında mirasçı hangi mahkemeye gider?
Mirasbırakanın tasarruflarının iptali veya tenkisi, mirasın paylaştırılması ve miras sebebiyle istihkak davaları mirasbırakanın yerleşim yeri mahkemesinde görülür. Bu nedenle dava dilekçesini, ölenin son yerleşim yerine göre yetkili mahkemeye vermelisin.
Mirastan feragat edene verilen para tenkis edilebilir mi?
Mirasbırakanın, mirastan feragat eden mirasçıya terekenin tasarruf edilebilir kısmını aşan edimlerde bulunduğu hâlde diğer mirasçılar tenkis isteyebilir. Bu durumda feragat edenin yalnızca saklı payını aşan miktar tenkise tâbi olur.
İntifa hakkı vasiyeti saklı payı aşarsa ne olur?
Tahmin edilen devam sürelerine göre sermayeye çevrildiğinde tasarruf edilebilir kısmı aşan intifa hakkı veya irat borcu varsa mirasçılar, intifa hakkının veya irat borcunun tenkisini ya da tasarruf edilebilir kısmı vererek bu yükümlülüğün kaldırılmasını isteyebilir.
Artmirasçı atama saklı payımı zedelerse ne yapabilirim?
Mirası artmirasçıya geçirme yükümlülüğü ile saklı payı zedelenen mirasçı, aşan kısmın tenkisini isteyebilir. Yani bu yükümlülük, saklı pay yönünden de sınırsız değildir.
Hayat sigortası bedeli tenkis edilebilir mi?
Mirasbırakanın kendi ölümünde ödenmek üzere üçüncü kişi lehine hayat sigortası yaptığı veya lehdarı sonradan belirlediği hâllerde, sigorta alacağının mirasbırakanın ölümü zamanındaki satın alma değeri tenkise tâbi olur.
Mirasçının borçlu olması tenkis davasını etkiler mi?
Saklı payı zedelenen mirasçı, iflası hâlinde iflas idaresinin veya mirasın geçtiği tarihte ellerinde ödemeden aciz belgesi bulunan alacaklıların ihtarına rağmen tenkis davası açmazsa, iflas idaresi veya alacaklılar gerekli oranda tenkis davası açabilir.
Bu konuda sık sorulanlar
Muvazaa davası açarken tenkis talebini de eklemeli miyim?
Saklı paylı mirasçıysanız çoğu zaman yerinde olur. Muvazaa kabul edilmezse geriye tenkis kalır; tenkis hakkı ise saklı payın zedelendiğini öğrenmeden başlayarak bir yıl ve her hâlde mirasın açılmasından on yıl geçince düşer. Bu yüzden istemler uygulamada kademeli bildirilir. Ayrıntılı yazı
Borçlu mirasçının alacaklısı onun yerine tenkis davası açabilir mi?
Açabilir. Saklı payı zedelenen mirasçı iflas etmişse veya mirasın geçtiği tarihte alacaklılarının elinde aciz belgesi varsa ve mirasçı ihtara rağmen dava açmazsa, iflas idaresi veya bu alacaklılar alacakları oranında ve mirasçıya tanınan süre içinde dava açabilir. Ayrıntılı yazı
Şimdi ne yapabilirsin?
- Olayına uyan soruyu bul ve cevabın dayandığı maddeyi resmî metinden oku.
- Tarihleri, belgeleri ve tebligatları not et; süreler olay tarihine göre değişir.
- Dosyana özel sonuç için ilgili alanda çalışan bir avukatla görüş.
Neye dikkat etmelisin?
- Türkiye hukuku kapsamında genel bilgilendirme içerir; dosyanın tarihleri ve özel koşulları sonucu değiştirebilir.
- Cevaplar kanun metninin genel kuralını anlatır. Süreleri ve istisnaları resmî metinden ve olay tarihine göre ayrıca kontrol et.
Ne zaman avukatla görüşmelisin?
Karar veya tebligat aldıysan, bir belge imzalayacaksan ya da hangi yolun uygulanacağını ayıramıyorsan ilgili alanda avukatla görüş.
İşini kolaylaştıracak araçlar
Dayanaklar ve resmî kaynaklar
- 4721 sayılı Türk Medeni KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.560 ve 576 · m.560 ve 562 · m.571 · m.565 · m.570 · m.563 · m.564 · m.566 · m.557 ve 560 · m.560 · m.576 · m.573 · m.568 · m.569 · m.567 · m.562
İlgili konular
- Miras: uygulama, belgeler ve ayrıntılı sorular
- Mirasçılık sıfatı ve belgesi · Miras: kısa cevaplar ve dayanakları
- Saklı pay · Miras: kısa cevaplar ve dayanakları
Genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Yayın ilkeleri