Trafik, sigorta ve tazminat alanında “zamanaşımı ve usul” başlığı altında 10 kısa soru ve cevap. Her cevabın dayandığı kanun maddesi yanında gösterilir. Örnek sorular: Haksız fiil tazminat davası için zamanaşımı süresi nedir? Haksız fiil nedeniyle bana da borç doğmuşsa zamanaşımı olsa bile borcumu ödemeyebilir miyim? Zamanaşımını kesmek için ne yapmalıyım?
Zamanaşımı ve usul
Haksız fiil tazminat davası için zamanaşımı süresi nedir?
Tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yılın, her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak 10 yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar. Daha uzun ceza zamanaşımı varsa o süre uygulanır.
Haksız fiil nedeniyle bana da borç doğmuşsa zamanaşımı olsa bile borcumu ödemeyebilir miyim?
Evet. Haksız fiil dolayısıyla zarar gören bakımından bir borç doğmuşsa zarar gören, haksız fiilden doğan tazminat istemi zamanaşımına uğramış olsa bile her zaman bu borcu ifadan kaçınabilir.
Zamanaşımını kesmek için ne yapmalıyım?
Alacaklı dava veya def'i yoluyla mahkemeye ya da hakeme başvurmuşsa veya icra takibinde bulunmuşsa zamanaşımı kesilir. Borçlunun borcu ikrar etmesi, kısmen ifada bulunması da zamanaşımını keser. Süre kesilince yeni süre işlemeye başlar.
Motorlu araç kazasından doğan maddi zarar için zamanaşımı kaç yıldır?
Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl, her hâlde kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar.
Sigortacıya karşı zamanaşımı kesilirse işletene karşı da kesilir mi?
Trafik kazalarında zamanaşımı tazminat yükümlüsüne karşı kesilirse sigortacıya karşı da kesilmiş olur. Sigortacı bakımından kesilen zamanaşımı da tazminat yükümlüsü bakımından kesilmiş sayılır.
Haksız fiilde faiz hangi tarihten itibaren işler?
Haksız fiilde borçlu, fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşmüş olur. Bu nedenle haksız fiilden doğan tazminat için temerrüt faizi kural olarak fiilin işlendiği tarihten başlar. Uygulanacak faiz oranı için güncel mevzuata bakılmalıdır.
Haksız fiil davasını hangi mahkemede açabilirim?
Haksız fiilden doğan davalarda haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.
Tazminat davasında zararımın miktarını kim hesaplar?
Çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren konularda mahkeme, taraflardan birinin talebi üzerine veya kendiliğinden bilirkişinin oy ve görüşünü alır. Hukuki değerlendirme hâkime aittir; bilirkişiye genel bilgi veya hukuki bilgiyle çözülecek konularda başvurulamaz.
Kanıtlar kaybolmadan önce delilleri nasıl tespit ettirebilirim?
Dava açmadan önce de delil tespiti istenebilir; bunun için hukuki yararın bulunması gerekir. Delilin hemen tespit edilmemesi hâlinde kaybolacağı veya ileri sürülmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ihtimal dâhilindeyse hukuki yarar var sayılır.
İspat yükü kimde, her iddiamı ben mi kanıtlamalıyım?
İspat yükü, kanunda özel düzenleme yoksa, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Karşı taraf, ispat yükünü taşıyanın iddiasının doğru olmadığına dair delil sunabilir.
Bu konuda sık sorulanlar
Değer kaybı için kaç yıl içinde başvurmalıyım?
Talebiniz, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiğiniz tarihten başlayarak iki yıl, her hâlde kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar. Zamanaşımı yaklaşıyorsa sigortaya başvurmakla yetinmeyip süresinde dava veya tahkim yolunu değerlendirin. Ayrıntılı yazı
Kusur oranına itiraz için bir son tarih var mı?
Sigortanın kusur değerlendirmesine itiraz için ayrı bir süre öngörülmemiştir; fakat tazminat talebi, zararı ve sorumluyu öğrendiğiniz tarihten başlayarak iki yıl, her hâlde kazadan başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar. İtirazınızı bu süre içinde tahkim veya davaya dönüştürmelisiniz. Ayrıntılı yazı
Şimdi ne yapabilirsin?
- Olayına uyan soruyu bul ve cevabın dayandığı maddeyi resmî metinden oku.
- Tarihleri, belgeleri ve tebligatları not et; süreler olay tarihine göre değişir.
- Dosyana özel sonuç için ilgili alanda çalışan bir avukatla görüş.
Neye dikkat etmelisin?
- Türkiye hukuku kapsamında genel bilgilendirme içerir; dosyanın tarihleri ve özel koşulları sonucu değiştirebilir.
- Cevaplar kanun metninin genel kuralını anlatır. Süreleri ve istisnaları resmî metinden ve olay tarihine göre ayrıca kontrol et.
Ne zaman avukatla görüşmelisin?
Karar veya tebligat aldıysan, bir belge imzalayacaksan ya da hangi yolun uygulanacağını ayıramıyorsan ilgili alanda avukatla görüş.
İşini kolaylaştıracak araçlar
Dayanaklar ve resmî kaynaklar
- 2918 sayılı Karayolları Trafik KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.109
- 6098 sayılı Türk Borçlar KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.72 · m.154 ve 156 · m.117 ve 120
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.16 · m.266 · m.400 · m.190
İlgili konular
- Trafik, sigorta ve tazminat: uygulama, belgeler ve ayrıntılı sorular
- Trafik kazası tazminatı · Trafik, sigorta ve tazminat: kısa cevaplar ve dayanakları
- Zamanaşımı ve süreler · Trafik, sigorta ve tazminat: kısa cevaplar ve dayanakları
Genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Yayın ilkeleri