Miras alanında “resmî defter tutma” başlığı altında 14 kısa soru ve cevap. Her cevabın dayandığı kanun maddesi yanında gösterilir. Örnek sorular: Resmî defter tutulmasını kim ve ne zaman ister? Bir mirasçının defter istemi diğer mirasçıları da bağlar mı? Resmî defter nasıl düzenlenir, neler yazılır?
Resmî defter tutma
Resmî defter tutulmasını kim ve ne zaman ister?
Mirası reddetmeye hakkı olan her mirasçı terekenin resmî defterinin tutulmasını isteyebilir. Defter tutma, mirasın reddine ilişkin usule uyularak bir ay içinde sulh hâkiminden istenir.
Bir mirasçının defter istemi diğer mirasçıları da bağlar mı?
Mirasçılardan birinin defter tutma istemi, diğerleri hakkında da etkili olur. Bu nedenle tek bir mirasçının başvurusu bütün mirasçılar için defter tutulmasını sağlar.
Resmî defter nasıl düzenlenir, neler yazılır?
Resmî defter sulh mahkemesi tarafından düzenlenir; deftere terekeye ait aktif ve pasifler, takdir edilen değerleriyle yazılır. Defterin nasıl tutulacağı Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.
Mirasbırakanın mali durumunu bilen biri bilgi vermezse ne olur?
Mirasbırakanın malî durumu hakkında bilgi sahibi olan herkes sulh mahkemesinin istediği bilgiyi vermekle yükümlüdür. Haklı sebep olmadan bilgi vermeyen veya yanlış ya da eksik bilgi verenler, doğacak zararları tazminle yükümlü olur.
Mirasbırakanın bildiğim borçlarını mahkemeye bildirmek zorunda mıyım?
Evet. Mirasçılar özellikle mirasbırakanın kendilerince bilinen borçlarını sulh mahkemesine bildirmek zorundadır. Bilinen borçları eksiksiz bildirmek, ileride sorumluluk tartışmasını önler.
Alacaklılar ve borçlular resmî defter için nasıl çağrılır?
Sulh mahkemesi, mirasbırakanın alacaklıları ile borçlularını bir ay arayla iki defa yapılacak ilânla çağırır. Bildirim süresi ikinci ilândan başlayarak en az bir aydır; çağrı kefalet sebebiyle alacaklı ve borçlu olanları da kapsar.
Deftere yazdırmayı unutan alacaklıya mirasçı öder mi?
Alacaklarını süresi içinde yazdırmayan alacaklılara karşı mirasçı kendi malıyla sorumlu olmadığı gibi, terekeden geçen mallarla da sorumlu tutulamaz. Alacaklının kusuru olmadan yazdıramadığı veya bildirdiği hâlde yazılmayan alacaklar için zenginleşme ölçüsünde sorumluluk kalır.
Defter tutulurken mirasbırakanın borcu için icra takibi yapılabilir mi?
Resmî defter tutulması devam ettiği sürece mirasbırakanın borçları için icra takibi yapılamaz. Bu süre içinde zamanaşımı işlemez ve acele hâller dışında davalara devam edilemeyeceği gibi yeni dava da açılamaz.
Defter tutulması giderlerini kim öder?
Defter tutma giderleri terekeden ödenir. Giderler terekeden karşılanamazsa defter tutulmasını istemiş olan mirasçılardan alınır. Bu yüzden başvurmadan önce terekenin gider karşılayıp karşılamadığını değerlendir.
Defter tutulurken mirasçı terekeyi yönetebilir mi?
Defter tutma süresince ancak zorunlu yönetim işleri yapılabilir. Mirasbırakanın işlerinin yürütülmesi mahkemece kendisine bırakılan mirasçıdan diğer mirasçılar güvence göstermesini isteyebilir.
Defter tutma ne zaman sona erer, defteri inceleyebilir miyim?
İlânda belirtilen sürenin dolmasıyla defter tutma sona erer. Bu tarihten başlayarak tanınacak en az bir aylık süre içinde ilgililer defteri inceleyebilir. Süre ve inceleme günlerini mahkemeden takip et.
Resmî kayıtlardan anlaşılan borçlar deftere nasıl geçirilir?
Resmî kayıtlardan veya mirasbırakanın belgelerinden varlığı anlaşılan alacaklar ve borçlar deftere doğrudan geçirilir. Deftere geçirilenler alacaklılara ve borçlulara bildirilir.
Mirasın Devlete geçtiği durumda resmî defter tutulur mu?
Mirasın Devlete geçmesi hâlinde sulh mahkemesi re'sen resmî defteri düzenler. Devlet deftere yazılan borçlardan sadece miras yoluyla edindiği değerler ölçüsünde sorumludur.
Terekenin resmî defterinin tutulması hangi mahkemenin işidir?
Terekenin resmî defterinin tutulması, HMK'da miras hukukundaki çekişmesiz yargı işleri arasında sayılır. Çekişmesiz yargı işlerinde aksine hüküm yoksa görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesidir.
Bu konuda sık sorulanlar
Ölen kişinin bilmediğim borçlarını nasıl öğrenebilirim?
Resmî defter isteyebilirsiniz. Sulh mahkemesi, mirasbırakanın alacaklıları ile borçlularını bir ay arayla iki defa yapılacak ilanla alacak ve borçlarını bildirmeye çağırır. Ayrıca mirasçılık belgesiyle bankalara ve vergi dairesine başvurabilirsiniz. Ayrıntılı yazı
Resmî defter tutulması ile mirasın reddi aynı şey mi?
Hayır. Resmî defter terekenin belirlenmesine yönelik özel usuldür; mirasçı defter tutulmasını bir ay içinde sulh hâkiminden ister. Koşulları ve süreleri retten farklıdır. Ayrıntılı yazı
Şimdi ne yapabilirsin?
- Olayına uyan soruyu bul ve cevabın dayandığı maddeyi resmî metinden oku.
- Tarihleri, belgeleri ve tebligatları not et; süreler olay tarihine göre değişir.
- Dosyana özel sonuç için ilgili alanda çalışan bir avukatla görüş.
Neye dikkat etmelisin?
- Türkiye hukuku kapsamında genel bilgilendirme içerir; dosyanın tarihleri ve özel koşulları sonucu değiştirebilir.
- Cevaplar kanun metninin genel kuralını anlatır. Süreleri ve istisnaları resmî metinden ve olay tarihine göre ayrıca kontrol et.
Ne zaman avukatla görüşmelisin?
Karar veya tebligat aldıysan, bir belge imzalayacaksan ya da hangi yolun uygulanacağını ayıramıyorsan ilgili alanda avukatla görüş.
İşini kolaylaştıracak araçlar
Dayanaklar ve resmî kaynaklar
- 4721 sayılı Türk Medeni KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.619 · m.620 · m.621 · m.629 · m.625 · m.623 · m.624 · m.622 · m.631
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.382 ve 383
İlgili konular
- Mirasın reddi · Miras: kısa cevaplar ve dayanakları
- Borca batık miras ve hükmen ret · Miras: kısa cevaplar ve dayanakları
- Koruma önlemleri ve tereke tespiti · Miras: kısa cevaplar ve dayanakları
Genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Yayın ilkeleri