Miras alanında “koruma önlemleri ve tereke tespiti” başlığı altında 15 kısa soru ve cevap. Her cevabın dayandığı kanun maddesi yanında gösterilir. Örnek sorular: Ölümden sonra terekenin korunması için hangi makama başvurulur? Koruma önlemlerinin masrafını kim karşılar? Miras bırakan başka şehirde ölürse tereke nasıl korunur?
Koruma önlemleri ve tereke tespiti
Ölümden sonra terekenin korunması için hangi makama başvurulur?
Mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hâkimi, istem üzerine veya re'sen tereke mallarının korunması ve hak sahiplerine geçmesini sağlamak için gerekli bütün önlemleri alır. Yazım, mühürleme, resmen yönetim ve vasiyetname açılması bu önlemlerdendir.
Koruma önlemlerinin masrafını kim karşılar?
Önlemlerle ilgili giderler, ileride terekeden alınmak üzere başvuran kişi tarafından; önleme hâkimin re'sen karar verdiği hâllerde Devlet tarafından karşılanır.
Miras bırakan başka şehirde ölürse tereke nasıl korunur?
Mirasbırakan yerleşim yerinden başka bir yerde ölmüşse o yerin sulh hâkimi bu ölümü yerleşim yeri sulh hâkimine bildirir, ölüm yerindeki malların korunması için gerekli önlemleri alır ve dosyayı varsa vasiyetnameyle birlikte yerleşim yeri sulh hâkimine gönderir.
Terekenin defterinin tutulması hangi hâllerde istenir?
Mirasçılar arasında vesayet altına alınmış veya alınması gereken biri varsa, bir mirasçı uzun süredir bulunamıyor ve temsilcisi yoksa ya da mirasçılardan veya ilgililerden biri ölüm tarihinden başlayarak bir ay içinde isterse sulh hâkimi defter tutulmasına karar verir.
Tereke mühürlenirken evde yaşayanlar ne olur?
Tereke mühürlenirken mirasbırakanla birlikte oturanların ihtiyaçları için gerekli eşya tutanakla tespit edilip güvenilir kişi olarak kendilerine bırakılır; taşınmazların oturmaları için zorunlu bölümleri mühürleme dışında tutulur.
Alacaklı olarak terekenin mühürlenmesini isteyebilir miyim?
Alacaklıların istemi üzerine yapılan mühürleme, güvence altına alınan miktarla sınırlıdır. Alacaklıya güvence gösterildiği takdirde mühürleme yapılmaz, yapılmışsa kaldırılır.
Hâkim terekenin resmen yönetilmesine ne zaman karar verir?
Sulh hâkimi; bir mirasçı uzun süredir bulunamıyorsa ve temsilci bırakmamışsa, mirasçılık sıfatı yeterince ispatlanamıyorsa veya mirasçı olup olmadığı şüpheliyse, mirasçıların tamamı bilinmiyorsa ya da kanun özel olarak öngörmüşse re'sen resmen yönetime karar verir.
Vasiyeti yerine getirme görevlisi atanmışsa tereke yönetimi kimdedir?
Mirasbırakan terekenin tamamı üzerinde yetkili vasiyeti yerine getirme görevlisi atamışsa, önemli bir engel bulunmadıkça terekenin yönetimi ona verilir. Mirasbırakan velâyet veya vesayet altındaysa veli veya vasi görevlendirilir.
Tereke yöneticisi hangi işleri yapar?
Terekeyi resmen yöneten kişi iyi bir yönetici gibi özenle yönetir; yazımı, koruma önlemlerini, uygun malların satışını, alacak tahsilini ve borç ödemesini yapar, paraları faizli yatırır. Aynı zamanda miras ortaklığının temsilcisi olarak dava ve icra takiplerinde ortaklığı temsil eder.
Vasiyetname ele geçirdim, ne kadar sürede teslim etmeliyim?
Mirasbırakanın ölümünden sonra ele geçen vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın hemen sulh hâkimine teslim edilmek zorundadır. Ölümü öğrenir öğrenmez teslim görevini yerine getirmeyen, bu yüzden doğacak zarardan sorumlu olur.
Vasiyetname ne zaman açılır, ilgililere nasıl tebliğ edilir?
Vasiyetname tesliminden başlayarak bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hâkimi tarafından açılır ve ilgililere okunur. Mirasta hak sahibi olanlara kendilerine ilişkin kısımların onaylı örneği tebliğ edilir.
Mirasçılardan biri uzun süredir ortada yoksa terekeye ne olur?
Mirasçılardan biri uzun süreden beri bulunamıyor ve temsilcisi de yoksa sulh hâkimi menfaati gerektiriyorsa terekenin resmen yönetilmesine karar verir; ayrıca defter tutulmasına da karar verebilir.
Tereke mallarının korunması hangi türden bir yargı işidir?
Tereke mallarının korunması ve hak sahiplerine ulaşmasını sağlamak için önlem alınması, HMK'da miras hukukundaki çekişmesiz yargı işleri arasında sayılır; görevli mahkeme aksi yoksa sulh hukuk mahkemesidir.
Ölen kişinin bankadaki kiralık kasasını mirasçılar açabilir mi?
Bankalar, kiralık kasa sahiplerinden birinin ölümü hâlinde sulh hâkimi tarafından yapılacak tespit hariç, vergi dairesinin yetkili bir memuru hazır bulunmadıkça kasanın açılmasına ve içeriğinin mirasçılar tarafından alınmasına izin veremez.
Vergi dairesi miras kaçırılıyor endişesiyle ne isteyebilir?
Matraha girmesi gereken malların kaçırılacağını gösteren karineler varsa vergi dairesi, tereke defterinin yapılmasını isteyebilir. Mirasçıların malları gizlemeden bildirmesi bu yüzden önem taşır.
Bu konuda sık sorulanlar
Ölümden sonra terekenin korunması için hangi makama başvurulur?
Mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hâkimi, istem üzerine veya resen tereke mallarının korunması ve hak sahiplerine geçmesini sağlamak için gerekli bütün önlemleri alır. Yazım, mühürleme, resmen yönetim ve vasiyetname açılması bu önlemlerdendir. Ayrıntılı yazı
Bulduğum vasiyetname geçersiz gibi görünüyorsa yine de teslim etmem gerekir mi?
Evet. Ölümden sonra ele geçen vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın hemen sulh hâkimine teslim edilmelidir. Teslim etmeyen bundan doğacak zarardan sorumlu olur. Geçerlilik incelemesini hâkim yapar. Ayrıntılı yazı
Şimdi ne yapabilirsin?
- Olayına uyan soruyu bul ve cevabın dayandığı maddeyi resmî metinden oku.
- Tarihleri, belgeleri ve tebligatları not et; süreler olay tarihine göre değişir.
- Dosyana özel sonuç için ilgili alanda çalışan bir avukatla görüş.
Neye dikkat etmelisin?
- Türkiye hukuku kapsamında genel bilgilendirme içerir; dosyanın tarihleri ve özel koşulları sonucu değiştirebilir.
- Cevaplar kanun metninin genel kuralını anlatır. Süreleri ve istisnaları resmî metinden ve olay tarihine göre ayrıca kontrol et.
Ne zaman avukatla görüşmelisin?
Karar veya tebligat aldıysan, bir belge imzalayacaksan ya da hangi yolun uygulanacağını ayıramıyorsan ilgili alanda avukatla görüş.
İşini kolaylaştıracak araçlar
Dayanaklar ve resmî kaynaklar
- 4721 sayılı Türk Medeni KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.589 · m.590 · m.591 · m.592 · m.593 · m.595 · m.596 ve 597 · m.590 ve 592
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.382 ve 383
- 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.23 · m.18
İlgili konular
- Miras: uygulama, belgeler ve ayrıntılı sorular
- Mirasçılık sıfatı ve belgesi · Miras: kısa cevaplar ve dayanakları
- Vasiyetname türleri · Miras: kısa cevaplar ve dayanakları
Genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Yayın ilkeleri