Kira ve konut alanında “kira ödemesi ve temerrüt” başlığı altında 15 kısa soru ve cevap. Her cevabın dayandığı kanun maddesi yanında gösterilir. Örnek sorular: Kirayı ayın kaçına kadar ödemem gerekir? Kirayı her ayın başında ödemek zorunda mıyım? Kirayı geciktirirsem ev sahibi hemen tahliye ettirebilir mi?
Kira ödemesi ve temerrüt
Kirayı ayın kaçına kadar ödemem gerekir?
Aksine sözleşme veya yerel âdet yoksa kira bedeli ve gerekiyorsa yan giderler her ayın sonunda ve en geç kira süresinin bitiminde ödenir. Sözleşmede başka bir ödeme günü yazıyorsa o hüküm esas alınır.
Kirayı her ayın başında ödemek zorunda mıyım?
Sözleşmede peşin veya ayın başında ödeme yazmıyorsa ve aksine yerel âdet yoksa kanun, kira bedelinin her ayın sonunda ödenmesini öngörür. Sözleşmedeki ödeme gününü ve ödeme şeklini mutlaka kontrol et.
Kirayı geciktirirsem ev sahibi hemen tahliye ettirebilir mi?
Hayır. Kiraya veren önce kiracıya yazılı olarak bir süre verir ve bu sürede de ödenmezse sözleşmeyi feshedeceğini bildirir. Konut ve çatılı işyerinde bu süre en az otuz gündür. Süre dolmadan fesih beklenmemelidir.
Kira borcu ihtarında kiracıya kaç gün süre verilmelidir?
Kiracıya verilecek süre en az on gündür; konut ve çatılı işyeri kiralarında ise en az otuz gündür. Bu süre, yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlar.
Kira ihtarındaki ödeme süresi hangi günden başlar?
Süre, kiracıya yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlar. Bildirimin tarihini ve tebliğ şeklini ihtarnameden kontrol et; süre dolmadan yapılan ödeme belgesini saklaman önemlidir.
İhtarnamede verilen sürede kirayı ödersem ne olur?
Kanun, fesih hakkını kiracının verilen sürede de borcunu ifa etmemesine bağlar. Bu nedenle süre içinde kira ve yan giderleri ödersen kira ihtarına dayanan fesih hakkı için aranan koşul gerçekleşmez; ödeme belgesini sakla.
Kirayı geç ödersem sonraki ayların kirası da hemen istenebilir mi?
Kirayı zamanında ödememe hâlinde sonraki kira bedellerinin muaccel olacağına ilişkin anlaşmalar konut ve çatılı işyerinde geçersizdir. Sözleşmede böyle bir şart yazsa bile kanun kiracıyı korur.
Kira alacağında zamanaşımı süresi ne kadardır?
Kira bedelleri için beş yıllık zamanaşımı uygulanır. Kiraya veren eski dönemlere ait alacak istiyorsa bu süreyi, kiracı da ödeme belgelerini saklarken bu süreyi göz önünde tutmalıdır.
Su, elektrik ve ısınma giderlerini kim öder?
Konut ve çatılı işyerinde sözleşmede aksi öngörülmemişse veya aksine yerel âdet yoksa kiracı ısıtma, aydınlatma ve su gibi kullanma giderlerine katlanır. Giderleri ödeyen taraf, belgelerin birer örneğini istem üzerine diğer tarafa vermelidir.
Gider faturalarının örneğini ev sahibinden isteyebilir miyim?
Evet. Konut ve çatılı işyeri kiralarında giderlere katlanan taraf, bu giderleri ispat edici belgelerin birer örneğini istem üzerine diğer tarafa vermek zorundadır. Yazılı olarak talep etmek ileride ispat kolaylığı sağlar.
Emlak vergisi ve zorunlu sigorta kiracıya yüklenebilir mi?
Kiralananla ilgili zorunlu sigorta, vergi ve benzeri yükümlülüklere, aksi kararlaştırılmamış veya kanunda öngörülmemişse, kiraya veren katlanır. Sözleşmede aksi kararlaştırılmışsa kiracı da sorumlu olabilir; maddenin açık yazılıp yazılmadığına bak.
Borçlu olduğum kira ile aidatı birlikte ödediğimde hangisine sayılır?
Birden çok borcu bulunan borçlu, ödeme gününde hangisini ödemek istediğini alacaklıya bildirebilir. Bildirim yoksa ödeme, itiraz edilmedikçe alacaklının makbuzda gösterdiği borç için yapılmış sayılır. Açıklamayı dekonta yaz.
Kiraya veren kira borcumun bir kısmını kabul etmek zorunda mı?
Borcun tamamı belli ve muaccel ise alacaklı kısmen ifayı reddedebilir. Kısmen ifayı kabul ederse borçlu, ikrar ettiği kısmı ödemekten kaçınamaz. Bu yüzden kısmi ödemeyi önceden yazılı olarak anlaşarak yapman daha sağlıklıdır.
Kiracı iflas ederse kiraya veren ne isteyebilir?
Kiracı kiralananın tesliminden sonra iflas ederse kiraya veren, işleyecek kira bedelleri için güvence verilmesini isteyebilir. Kiracı ve iflas masasına uygun süre verilir; bu sürede güvence verilmezse sözleşme hemen feshedilebilir.
Ev sahibi kira ödemeyi kabul etmezse ödeme nasıl yapılır?
Alacaklı haklı sebep olmadan ifayı kabul etmezse temerrüde düşer. Bu durumda borçlu, teslim edeceği şeyi tevdi ederek borcundan kurtulabilir; tevdi yerini ifa yerindeki hâkim belirler. Önce yazılı ödeme teklifini belgele.
Bu konuda sık sorulanlar
Kira tespit davası sürerken kirayı ödemezsem ne olur?
Muaccel kirayı ödemezseniz ev sahibi, konut ve çatılı işyeri kiralarında en az otuz gün süre veren yazılı bir bildirimle bu sürede ödeme yapılmazsa sözleşmeyi feshedeceğini bildirebilir. Dava sürerken mevcut kirayı eksiksiz ve zamanında ödemeye devam etmek bu riski ortadan kaldırır. Ayrıntılı yazı
Kirasını ödemeyen dükkân kiracısına ihtarnamede ne kadar süre verilir?
Çatılı işyeri kiralarında kiracıya verilecek süre en az otuz gündür ve yazılı bildirimin yapıldığı günü izleyen günden işlemeye başlar. İhtarda bu süre içinde ödeme yapılmazsa sözleşmenin feshedileceği açıkça belirtilmelidir. Ayrıntılı yazı
Şimdi ne yapabilirsin?
- Olayına uyan soruyu bul ve cevabın dayandığı maddeyi resmî metinden oku.
- Tarihleri, belgeleri ve tebligatları not et; süreler olay tarihine göre değişir.
- Dosyana özel sonuç için ilgili alanda çalışan bir avukatla görüş.
Neye dikkat etmelisin?
- Türkiye hukuku kapsamında genel bilgilendirme içerir; dosyanın tarihleri ve özel koşulları sonucu değiştirebilir.
- Cevaplar kanun metninin genel kuralını anlatır. Süreleri ve istisnaları resmî metinden ve olay tarihine göre ayrıca kontrol et.
Ne zaman avukatla görüşmelisin?
Karar veya tebligat aldıysan, bir belge imzalayacaksan ya da hangi yolun uygulanacağını ayıramıyorsan ilgili alanda avukatla görüş.
İşini kolaylaştıracak araçlar
Dayanaklar ve resmî kaynaklar
- 6098 sayılı Türk Borçlar KanunuMevzuat Bilgi Sistemim.314 · m.315 · m.346 · m.147 · m.341 · m.302 · m.101 · m.84 · m.332 · m.106 ve 107
İlgili konular
- Kira sözleşmesinin kurulması ve süresi · Kira ve konut: kısa cevaplar ve dayanakları
- Güvence (depozito) · Kira ve konut: kısa cevaplar ve dayanakları
- Temerrüt nedeniyle fesih ve ihtar · Kira ve konut: kısa cevaplar ve dayanakları
Genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Yayın ilkeleri